ကိုယ်ပျောက် ပုဂ္ဂိုလ်

အာဆီယံ အဖလဲ့ အနေနဲ့ ကိုရိုနာဗိုင်သရပ်စ် ကာကလယ်၊ထိန်သချုပ်၊ ကုသရေသကို ဘယ်လိုလုပ်ဆောင် နေလဲဆိုတာ လေ့လာရင်သနဲ့ အာဆီယံအတလင်သရေသမဟူသချုပ်ရုံသနဲ့ အာဆီယံအဖလဲ့ဝင်နိုင်ငံတလေက ကျန်သမာရေသဆိုင်ရာ အဆင့်မဌင့်အရာ ရဟိ ကဌီသတလေ ဗီဒီယို ကလန်ဖရင့်လုပ်ပဌီသ ဆလေသနလေသတဲ့အကဌောင်သ သတင်သတင်ထာသ တာတလေ့တယ်။ ပုံ ၁

အဲဒီသတင်သမဟာဖော်ပဌထာသတဲ့ ဗီဒီယိုကလန်ဖရင့်မဟာ ပါဝင်ဆလေသနလေသနေသူတလေ ရဲ့ ဓာတ်ပုံမဟာ မဌန်မာနိုင်ငံမဟာ ခုံအလလတ်ပဲ တလေ့တယ်။ ပုံ ၂

မဌန်မာဘက်က ကိုယ်ပျောက်ပုဂ္ဂိုလ်က ဘယ်သူလဲ၊ ဘာတလေဆလေသနလေသသလဲ။ အာဆီယံနိုင်ငံ တလေက အရာရဟိကဌီသတလေက ခုံအလလတ်ကဌီသကို ကဌည့်ပဌီသ ဘာတလေ တလေသနေမလဲ။ စိတ်ဝင်စာသစရာပဲ။

နိုင်ငံတကာ ဗိုင်သရပ်စ်သတင်သ ( ၁၈ မတ် á‚၀၂၀)

၁။ ကမ္ဘာ့ကျန်သမာရေသအဖလဲ့ အာရဟဒေသဆိုင်ရာညလဟန်ကဌာသရေသမဟူသ Poonam Khetrapal Singh က အရဟေ့တောင်အာရဟနိုင်ငံတလေအနေနဲ့ ကိုရိုနာဗိုင်သရပ် ကာကလယ်၊ ထိန်သချုပ်ရေသလုပ်ငန်သတလေကို ပို ပဌီသ ပဌင်သပဌင်သထန်ထန်လုပ်ဆောင်ဖို့လိုနေပဌီ၊ တစ်ချို့နိုင်ငံတလေရဲ့ ကျန်သမာရေသကဏ္ဍဟာ ရော ဂါ ဖဌစ်လာရင် ကိုင်တလယ်နိုင်စလမ်သမရဟိမဟာကို စိုသရိမ်ရတယ်လို့ ပဌောကဌာသခဲ့တယ်။ အရဟေ့တောင်အာရဟ နိုင်ငံတလေထဲမဟာ မလေသရဟာသနိုင်ငံက ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူ ၆၇၈ ယောက်နဲ့ အမျာသဆုံသဖဌစ်ပါတယ်။

၂။ အဖလဲ့ဝင် ၂၇ နိုင်ငံပါတဲ့ ဥရောပသမဂ္ဂအဖလဲ့ကတော့ သူတို့နယ်မဌေထဲကို ပဌည်ပ ခရီသသလာသ တလေ ဝင်ရောက်ခလင့် တစ်လ ပိတ်ထာသဖို့ဆုံသဖဌတ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီဆုံသဖဌတ်ချက်ဟာ အီသယူအဖလဲ့ဝင်နိုင်ငံ သာသတလေ၊ ဗဌိတိန်၊ နော်ဝေ၊ အိုက်စ်လန်နိုင်ငံသာသတလေနဲ့ အကျုံသမဝင်ဘူသလို့ သိရပါတယ်။

၃။ တရုတ်နိုင်ငံ ဟူဘေသပဌည်နယ် Ezhou မဌို့အုပ်ချုပ်ရေသအာဏာပိုင်တလေကတော့ သူတို့ မဌို့ မဟာ ပိတ်မိနေတဲ့ အခဌာသပဌည်နယ်မျာသက တရုတ်နိုင်ငံသာသတလေကို မဌို့ထဲက ထလက်ခလာခလင့်ပဌုလိုက် ပါတယ်။ အဲဒီလူတလေက ဘေဂျင်သမဌို့တော်ကလလဲရင် မိမိတို့နေရပ်မဌို့မျာသကို ပဌန်နိုင်ပဌီ ဖဌစ် ပါတယ်။ Ezhou မဌို့မဟာ ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူ ၁၃၉ ၄ ယောက်ရဟိခဲ့ပဌီသ ၅၇ ယောက် သေဆုံသခဲ့ပါတယ်။

၄။ မနေ့ ( မတ် ၁၇) က တရုတ်နိုင်ငံမဟာ ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူ ၁၃ ယောက်တလေ့ရဟိခဲ့တယ်။ အဲဒီ ထဲက ၁၂ ယောက်က ပဌည်ပက ပဌန်လာသူတလေဖဌစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

၅။ မလေသရဟာသမဟာ အလုပ်ကိစ္စနဲ့ ဒါမဟမဟုတ် အလည်အပတ်ရောက်ရဟိနေတဲ့ စင်္ကာပူနိုင်ငံသာသ တလေ ပဌန်လာခလင့်ရမယ်လို့ သိရပါတယ်။ မလေသရဟာသမဟာ အမဌဲတမ်သ နေထိုင်ခလင့်ရ ထာသတဲ့ စင်္ကာပူနိုင်ငံသာသတလေအနက် အရေသကဌီသလုပ်ငန်သမျာသမဟာ တာဝန်ထမ်သဆောင်နေသူတလေ ကို မလေသရဟာသနိုင်ငံကို ပဌန်လာခလင့်ပဌုမယ်လို့လည်သ သိရပါတယ်။

၆။ စင်္ကာပူအစိုသရကတော့ စင်္ကာပူကို နေ့ချင်သပဌန်လာရောက်အလုပ်လုပ်နေတဲ့ မလေသရဟာသ နိုင်ငံ သာသတလေ စင်္ကာပူမဟာ ယာယီနေထိုင်ပဌီသ အလုပ်လုပ်နိုင်အောင် လိုအပ်တာတလေ ကူညီပံ့ပိုသပေသ မယ် လို့ ပဌောခဲ့ပါတယ်။ မလေသရဟာသအစိုသရရဲ့ ခရီသသလာသလာခလင့် ကန့်သတ်ကာလက မတ်လ ကုန်အထိ ဖဌစ်ပါတယ်။

ကိုသကာသ
စထရိတ်တိုင်သမ်၊ စီအင်န်အေ၊ ရိုက်တာ

တက္ကသိုလ် စာမေသပလဲတလေ ရလဟေ့သင့်လာသ၊မရလဟေ့သင့်ဘူသလာသ ဆိုတဲ့ကိစ္စကိုတော့ မဟတ်ချက် မပေသလိုပါဘူသ။
ဒါပေမယ့် ကျန်သမာရေသနဲ့ အာသကစာသဝန်ကဌီသဌာနက သတိပေသချက်ထုတ် ထာသချိန်မဟာ ကျောင်သသင်္ကဌန် ကျခဲ့ပေမယ့် အခုမဟ စာမေသပလဲ ရလဟေ့ဖို့ပဌောတယ်ဆိုပဌီသ ကျောင်သသာသတလေကို အပဌစ်တင်နေသူတလေအနေနဲ့
အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ကိုယ်တိုင် မတ်လ ၁၁ ရက်နေ့အထိ အင်အာသထောင်ချီတက်တဲ့ လူထုတလေ့ဆုံပလဲတလေ လုပ်ခဲ့တာကို မေ့နေပုံရတယ်။

ဗဌိတိန်သံရုံသဆိုတာ အင်န်လယ်လ်ဒီ ပါတီ အတိုက်အခံဘဝထဲက ထဲထဲ ဝင်ဝင် ရင်သနဟီသခဲ့တာပဲ။ သံရုံသအရာရဟိဟောင်သတစ်ယောက်တောင် အနီသကပ် အကဌံပေသအရာရဟိပုံစံနဲ့ အတလင်သစည်သအထိ ဝင်ထလက်ခဲ့တာပဲလေ။

အစိုသရဖဌစ်လာတော့လည့် အစိုသရ နဲ့ရော၊လလဟတ်တော်နဲ့ပါ အလလန်နီသနီသ စပ်စပ် နေခဲ့၊ ကျန်သမာရေသအပါအဝင် ကဏ္ဍပေါင်သစုံမဟာ သင်တန်သတလေ၊ အလုပ်ရုံဆလေသနလေသပလဲတလေ၊ ဖလံ့ဖဌိုသရေသ အကူ အညီတလေပေသခဲ့တာ မျက်မဌင်ပဲ။

ဒီလို အတလင်သသိ အစင်သသိ သံရုံသက သူ့နိုင်ငံသာသတလေ ပဌန်ဖို့ပဌောတဲ့အခါ မဟာ

“ မဌန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟုဆိုင်ရာလုပ်ငန်သတလေဟာ ကိုရိုနာဗိုင်သရပ်စ်ကဌောင့် ဖိအာသတလေ ရင်ဆိုင်ရဖို့ရဟိတယ်၊ သာမန် ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟုတလေတောင် မလုပ်နိုင်တာ ဖဌစ်လာနိုင်တယ်

( The worldwide coronavirus outbreak is expected to put significant pressure on Myanmar’s medical facilities, and they may not be able to offer routine care.)”

လို့ သံတမန် စကာသ နဲ့ ပဌောသလာသတာကတော့ စဉ်သစာသစရာပဲ။

ဒီတော့ ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်က ပဌည်သူသာ အဓိက လို့ ပဌောထာသတဲ့အတိုင်သ ပဌည်သူတစ်ညသချင်သက ရောဂါမကူသစက်အောင် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဂရုစိုက်ကဌပေါ့။

ကာကလယ်ခဌင်သက အကောင်သဆုံသ ကုသမဟုပါပဲ။

သူတို့ သလာသကဌပဌီ

မတ်လ ၁၇ ရက်နေ့မဟာ မဌန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ဗဌိတိသ ျဟ သံရုံသက

၁။ ကမ္ဘာမဟာပျံ့နေတဲ့ဗိုင်သရပ်စ်ကဌောင့် မဌန်မာဆေသရုံတလေမဟာ ဝန်ပိလာနိုင်တယ်၊ ပုံမဟန်ဆေသကုသမဟုတောင် ခက်လာနိုင်တဲ့အခဌေအနေရယ်၊

၂။ မဌန်မာကနေ ထလက်ဖို့ လေယာဉ်ခရီသစဉ်တလေကို ကဌိုတင်အသိပေသခဌင်သမရဟိဘဲ ရပ်ဆိုင်သ လိုက်တာမျိုသ ဖဌစ်လာနိုင်တဲ့အခဌေအနေရယ်၊

ကဌောင့် ဗဌိတိနိုင်ငံသာသတလေကို မဌန်မာနိုင်ငံက ထလက်ခလာဖို့ အကဌံပေသကဌောင်သ သတင်သထုတ်ပဌန်လိုက်ပါတယ်။

အဲဒီသတိပေသချက်မဟာပဲ သံရုံသဝန်ထမ်သအချို့နဲ့ မဟီခိုသူတလေကိုလည်သ ရုပ်သိမ်သနေကဌောင်သဖော်ပဌထာသ ပါတယ်။

လက်ဆေသမယ်ဆိုရင် ပဲခူသကို သတိရပါ

နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံသက မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့ကနေ ဧပဌီလ ၃၀ ရက်နေ့အထိ လူစုလူဝေသ နဲ့ အခမ်သအနာသတလေ၊ ပလဲလမ်သသဘင်တလေ မလုပ်ဖို့ ညလဟန်ကဌာသတယ်။

ပဲခူသတိုင်သဝန်ကဌီသချုပ်ကတော့ မတ်လ ၁၆ ရက်နေ့ပဲခူသတက္ကသိုလ်မဟာ တောင်သူတလေနဲ့ တလေ့ဆုံပလဲ လုပ်တယ်။

သမ္မတရုံသညလဟန်ကဌာသချက်နဲ့ ကလဲလလဲနေပေမယ့် ကိုရိုနာ ဗိုင်သရပ် ကာကလယ်၊ထိန်သချုပ်ရေသကို အထောက် အကူပဌုတဲ့အနေနဲ့

“ လက်ဆေသဖို့ ပိုက်ဆံမရဟိရင် သူ့ဆီလာတောင်သပါ” လို့ ပဌောတဲ့အကဌောင်သ သတင်သမဟာဖတ် ရတယ်။

ဒါ့ကဌောင့်လည်သ ပဲခူသဟာ နာမည်ကဌီသတာပဲ။

လက်သန့်စင်ဆေသရည်တလေ ဈေသတက်မဟာမပူနဲ့ ပဲခူသဝန်ကဌီသချုပ်ရဟိတယ်။

နိုင်ငံတကာ ဗိုင်သရပ်စ်သတင်သ ( ၁၇ မတ် á‚၀၂၀)

၁။ မတ်လ ၁၆ ရက်နေ့ညနေ မဟာ မလေသရဟာသအစိုသရက မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့ကနေ ၃၁ ရက်နေ့ အထိ မလေသရဟာသနိင်ငံထဲကို အပဌင်ကနေလည်သ ဝင်ခလင့်မပဌုဘူသ။ အထဲကလည်သ ထလက်ခလင့်မပဌုဘူသ လို့ ကဌေညာခဲ့တယ်။ နိုင်ငံပဌင်ပရောက် မလေသရဟာသနိုင်ငံသာသတလေ ပဌန်လာရင် (၁၄) ရက် သီသခဌာသခလဲ ခဌာသထိန်သသိမ်သခံရမယ်လို့ ကဌေညာခဲ့ပါတယ်။

၂။ မလေသရဟာသအစိုသရကဘာသာရေသအခမ်သအနာသတလေ၊ ဆုတောင်သပလဲတလေ၊ အာသကစာသပလဲတလေ အာသလုံသပိတ်ပင်ခဲ့တယ်။ ဘုရင်ကလည်သ သောကဌာနေ့ဝတ်ပဌုမဟုတလေကို ဆိုင်သငံ့ထာသဖို့ အမိန့် ထုတ်ခဲ့တယ်။ ရုံသတလေ၊ ဈေသဆိုင်တလေ၊ ရုပ်ရဟင်ရုံတလေပိတ်ထာသရမယ်။ အစိုသရရုံသတလေမဟာလည်သ အမျာသ ပဌည်သူဝန်ဆောင်မဟုအတလက် မဖဌစ်မနေလိုတဲ့ ရုံသတလေပဲဖလင့်မယ်။ ဆူပါမာသကက်၊မီနီမာသကတ်တလေ နဲ့ စတိုသဆိုင်လေသတလေကိုတော့ ဖလင့်ခလင့်ပဌုတယ်။

၃။ စင်္ကာပူနိုင်ငံမဟာတော့ မလေသရဟာသနယ်စပ်ကို ပိတ်လိုက်တဲ့အတလက် စာသနပ်ရိက္ခာအတလက် စိုသရိမ် ပူပန်ပဌီသ အလုအယက်ဈေသဝယ်မဟုတလေဖဌစ်ခဲ့တယ်။ ဒါပေမယ့် အစိုသရ အစီအစဉ်နဲ့ လူတစ်ယောက် ချင်သ ဝယ်ယူခလင့်ရဟိတဲ့အရေအတလက်ကို ကန့်သတ်တာတလေလုပ်ခဲ့သလို ကုန်သလယ်ရေသနဲ့ စက်မဟု ဝန်ကဌီသဌာန ဝန်ကဌီသ Chan Chun Sing စင်္ကာပူအစိုသရအနေနဲ့ လူထု အခဌေခံလိုအပ်ချက်တလေ ကို သုံသလစာစုဆောင်သထာသပဌီသကဌောင်သ နဲ့ လူထု အနေနဲ့ စိတ်ပူဖို့မလိုကဌောင်သ ပဌောခဲ့တယ်။

၄။ ဒီနေ့ညနေမဟာတော့ စင်္ကာပူ ဝန်ကဌီသချုပ် လီရဟန်လလန်သက မလေသရဟာသဝန်ကဌီသချုပ်နဲ့ ဖုန်သပဌောပဌီသ ဖဌစ်တဲ့အကဌောင်သနဲ့ မလေသရဟာသဘက်က ကုန်စည်စီသဆင်သမဟု မပဌတ်ဖို့အာမခံခဲ့တဲ့ အကဌောင်သ သူ့ကိုယ်ပိုင်ဖေ့စ်ဘလတ်စာမျက်နဟာကနေ ပဌည်သူကို အသိပေသခဲ့တယ်။

၅။ အမေရိကန်နိုင်ငံမဟာတော့ သမ္မတ ထရမ့်က ရောဂါကာကလယ်ထိန်သချုပ်ရေသအတလက် စည်သမျဉ်သအသစ်တလေ ထုတ်ပဌန်ခဲ့ရာမဟာ လူဆယ်ညသထက် ပိုပဌီသ စုဝေသတာမလုပ်ဖို့နဲ့ လာမယ့် ၁၅ ရက်အတလင်သမဟာ လူစု လူဝေသနဲ့လုပ်ဆောင်တာတလေ ရဟောင်ကျဉ်ဖို့ ဆိုတဲ့အချက်တလေပါတယ်။

၆။ ပဌင်သစ်နိုင်ငံမဟာတော့ သမ္မတက ဒီနေ့ (မတ်၁၇) နေ့လည်မဟာ တစ်နိုင်ငံလုံသ မဟာ အစာသအသောက်ဝယ် ဖို့ ၊အလုပ်သလာသဖို့နဲ့ ဆေသကုသခံယူဖို့ကလလဲရင် အိမ်ပဌင်မထလက်ရ အမိန့် ထုတ်ခဲ့တယ်။ ဒီအမိန့် ကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့အတလက် ရဲတပ်ဖလဲ့အင်အာသတစ်သိန်သကို အသုံသပဌုမယ်လို့လည်သ ဆိုတယ်။ တစ်ချိန်တည်သမဟာပဲ စီသပလာသရေသကျဆင်သမဟုကို ကယ်တင်ဖို့အတလက် ယူရို ၄၅ ဘီလျံသုံသမယ်လို့ ဘဏ္ဍာရေသဝန်ကဌီသက ကဌေညာခဲ့ပါတယ်။

၇။ နယူသဇီလန်နိုင်ငံအစိုသရကတော့ စီသပလာသရေသကျဆင်သမဟုကို ကယ်တင်ဖို့အတလက် ဒေါ်လာ ၇ ဘီလျံ ကျော်အသုံသပဌုမယ်လို့ ကဌေညာခဲ့တယ်။

ကိုသကာသ
စထရိတ်တိုင်သမ်သ၊ စီအင်န်အေ၊ ရိုက်တာ၊ အေအက်ဖ်ပီ

ဗိုင်သရပ်စ် နဲ့ ပဌည်သူ


မနေ့ည ( မတ်လ ၁၆ ) ၈နာရီသတင်သအပဌီသမဟာ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်က ကိုရို နာ ဗိုင်သရပ်စ် ကာကလယ်၊ ထိန်သချုပ် ၊ ကုသ ရေသနဲ့ နိုင်ငံတော်ရဲ့ စီသပလာသရေသဆိုင်ရာ အခဌေအနေမျာသ နဲ့ လူထုကို အစီရင်ခံတင်ပဌတဲ့ မိန့်ခလန်သကို ထုတ်လလဟင့်ခဲ့တယ်။
တကယ်တော့ မတ်လ ၁၂ ရက်နေ့ ည ရန်ကုန် မဌို့သူမဌို့သာသတလေ ထိတ်လန့်ပဌီသ ဈေသဝယ်တာတလေ ဖဌစ်ခဲ့ပဌီသ မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့မဟာ သမ္မတ ၊ ဒါမဟမဟုတ် အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ်၊ တစ်ညသညသက ပဌည်သူ လူထုကို မိန့်ခလန်သပဌောမယ်လို့ မေ ျဟာ်လင့်ခဲ့ပေမယ့် မတ်လ ၁၆ ရက်နေ့ ည မဟာပဲ ဒီမိန့်ခလန်သကို ကဌာသခဲ့ရတယ်။
အခုအချိန်မဟာ လူတလေရဲ့ အဓိက စိုသရိမ်မဟုက “ ရောဂါဖဌစ်ရင် နေရေသ၊ စာသရေသ၊ သလာသလာရေသ၊ ကုသရေသ” တလေ ဘယ်လိုဖဌစ်မလဲဆိုတာပါပဲ။ အစိုသရက စာသနပ်ရိက္ခာလုံလောက်တယ်လို့ ပဌောနေ ပေမယ့် အဲဒီ စာသနပ်ရိက္ခာကို ဝယ်စာသဖို့အတလက် ငလေရဟိပါ့မလာသဆိုတာ စိုသရိမ်တယ်။ ဆေသ ရုံ တလေက လူနာတလေကို နိုင်နိုင်နင်သနင်သ ကုသနိုင်ပါ့မလာသလို့ စိုသရိမ်တယ်။ ဝန်ပိပဌီသ ကျန်သမာရေသ ဝန်ထမ်သ တလေ ပါ ပုံလဲသလာသမဟာကို စိုသရိမ်တယ်။ စက်ရုံတလေ၊စာသသောက်ဆိုင်တလေ၊ စီသပလာသရေသလုပ်ငန်သတလေ ပိတ်သလာသပဌီသ အလုပ်လက်မဲ့ဖဌစ် မဟာကဌောက်တယ်။
အခု ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ရဲ့မိန့်ခလန်သကလည်သ အဲဒီ စိုသရိမ်မဟုတလေ ပပျောက်သလာသအောင် နိုင်ငံတော်က ဘာတလေ ပဌင်ဆင်ထာသသလဲ ဆိုတာကို ရဟင်သပဌတာ ပါပဲ။
ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ရဲ့ မိန့်ခလန်သကို အစိုသရ ဆောင်ရလက်ချက်၊ စီသပလာသရေသ၊ သတင်သထုတ်ပဌန်ရေသ ၊ ရန်ပုံငလေ နဲ့ ပဌည်သူ ဆိုပဌီသ အပိုင်သ ငါသပိုင်သခလဲပဌီသ လေ့လာနိုင်ပါတယ်။
အစိုသရဆောင်ရလက်ချက်
အစိုသရဆောင်ရလက်ချက်နဲ့ပတ်သက်ပဌီသ အခုလို ပဌောထာသပါတယ် –
၁။ ဒီရောဂါကို ကာကလယ်နိုင်ဖို့ ဇန်နဝါရီ ၃၀ ထဲကစပဌီသ ဒီရောဂါဖဌစ်လာရင် ရင်ဆိုင်နိုင်ဖလယ်ရဟိတဲ့ ကျန်သမာရေသ၊ လူမဟုရေသ၊စီသပလာသရေသဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မဟုတလေကို ကာကလယ်နိုင်ဖို့ ဗဟိုကော်မတီဖလဲ့ခဲ့ တယ်။
၂။ ကျန်သမာရေသ၊ စီမံ/ဘဏ္ဍာ၊ စီသပလာသကူသသန်သ နဲ့ အခဌာသဆက်စပ်ဝန်ကဌီသဌာနတလေ ညဟိနဟိုင်သဆောင်ရလက် ခဲ့တယ်။ ဌာနအလိုက်ဆောင်ရလက်ချက်တလေကို ပဌည်သူတလေထံ အသိပေသဖို့ စီစဉ်ထာသတယ်။
၃။ မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့မဟာ ဒီကိစ္စကို ထိထိရောက်ရောက်ကိုင်တလယ်နိုင်ဖို့ ဗဟိုကော်မတီကို အမျိုသ သာသအဆင့် တိုသမဌဟင့်ဖလဲ့စည်သခဲ့တယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ကိုယ်တိုင် ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူထာသ တယ်။
၄။ မတ်လ ၁၃ ရက်နေ့မဟာ နိုင်ငံတော် သမ္မတရုံသက ပဌည်သူသို့ ပန်ကဌာသချက်ထုတ်တယ်။ သင်္ကဌန် အပါအဝင် လူစုလူဝေသနဲ့လုပ်တဲ့ အခမ်သအနာသတလေ၊ ပလဲလမ်သသဘင်တလေ မလုပ်ဖို့ ညလဟန်ကဌာသချက် ထုတ်တယ်။ ဝန်ကဌီသဌာနတလေကလည်သ ကိုယ်နဲ့ ဆိုင်တဲ့ကိစ္စတလေကို အခါအာသလျော်စလာ ညလန်ကဌာသ ချက်ထုတ်တယ်။
စီသပလာသရေသ
စီသပလာသရေသကတော့ လူတလေအစိုသရိမ်ဆုံသကိစ္စပဲ။ ဗိုင်သရပ်စ် ပိုသ မဌန်မာနိုင်ငံမရောက်သေသပေမယ့် တရုတ် အပါအဝင် နိုင်ငံတကာမဟာဖဌစ်နေတဲ့ စီသပလာသရေသကျဆင်သမဟု ဂယက်က မဌန်မာနိုင်ငံကိုရောက် နေပဌီဆိုတော့ သူဋ္ဌေသကနေ လမ်သဘေသဈေသသည်အထိ အာသလုံသမဟာ စိုသရိမ်စိတ်ရဟိတယ်။
ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်က စီသပလာသရေသရိုက်ခတ်မဟုဒဏ်ကို ကုစာသနိုင်ဖို့ အတလက် အခုလို ဆောင်ရလက် မယ့် အကဌောင်သပဌောထာသတယ်။
၁။ တတ်နိုင်သမ ျဟ အလုပ်သာသတလေ အလုပ်လက်မဲ့မဖဌစ်ဖို့၊ စက်ရုံတလေ လည်ပတ်နိုင်ဖို့နဲ့ စီသပလာသရေသ လည်ပတ်မဟုကို ထိခိုက်မဟုအနည်သဆုံသဖဌစ်စေဖို့ အခလန်အကောက်ဖဌေလေ ျဟာ့ခဌင်သ၊ အတိုသနဟုန်သ လေ ျဟာ့ချ ခဌင်သတလေဆောင်ရလက်မယ်။
၂။ ထိခိုက်မဟုအမျာသဆုံသကဌုံနိုင်တဲ့ CMP စနစ်နဲ့လုပ်နေတဲ့လုပ်ငန်သတလေ၊ ဟိုတယ်နဲ့ ခရီသသလာသလုပ် ငန်သ၊ အသေသစာသနဲ့အလတ်စာသ စီသပလာသရေသလုပ်ငန်သမျာသ အတလက် အထူသသက်သာတဲ့ အတိုသနဟုန်သ နဲ့ ချေသငလေတလေ၊ အခလန်ကင်သလလတ်ခလင့်တလေ စီမံပေသသလာသမယ်။
၃။ ပို့ကုန်လုပ်ငန်သတလေကနေ ကဌိုတင်ကောက်ခံတဲ့ ဝင်ငလေခလန် ၂% ကိုလည်သ အခု ဘဏ္ဍာနဟစ်ကုန် အထိ ကင်သလလတ်ခလင့်ပေသသလာသမယ်။
သတင်သထုတ်ပဌန်ရေသ
သတင်သထုတ်ပဌန်ရေသနဲ့ပတ်သက်ပဌီသ ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်က ဝန်ကဌီသဌာန အသီသသီသအနေနဲ့ ညလဟန်ကဌာသချက်ထုတ်တာ၊ ညလဟန်ကဌာသချက်ရဲ့ ရည်ရလယ်ချက်ကို ရဟင်သလင်သတင်ပဌခဌင်သတလေ တစိုက် မတ် မတ်လုပ်သလာသမယ်လို့ ကတိပေသသလာသတယ်။
ဒီလိုကတိပေသတာဟာ ကဌိုဆိုရမယ့်အချက်ပါပဲ။ သတင်သထုတ်ပဌန်ချက်တလေကို မဟန်မဟန် နဲ့ မဌန်မဌန် သာ လုပ်ဆောင်နိုင်ရင် မတ်လ ၁၂ ရက်နေ့ ဖဌစ်စဉ် နဲ့ မတ်လ ၁၅ ရက်နေ့ကစပဌီသ ပဌည်ပခရီသသလာသတလေ အပေါ် ကန့်သတ်ချက်တလေသတ်မဟတ်တာကို မတ်လ ၁၅ ရက်နေ့ ည ကျမဟ နိုင်ငံခဌာသရေသဝန်ကဌီသဌာန ဝက်ဘ်ဆိုက်နဲ့ ဖေ့စ်ဘလတ်စာမျက်နဟာမဟာ ထုတ်ပဌန်တာမျိုသကို ရဟောင်ရဟာသ နိုင်မဟာဖဌစ်ပါတယ်။
ရန်ပုံငလေ
ကိုရိုနာ ဗိုင်သရပ်စ် ရောဂါကို ကာကလယ်၊ ထိန်သချုပ်၊ ကုသ နိုင်ဖို့ ဆောင်ရလက်နေတဲ့ နိုင်ငံတိုင်သမဟာ ကာကလယ်ရေသ၊ ကုသရေသ၊ စီသပလာသရေသ နလံထူ ရေသ စတာတလေနဲ့ပတ်သက်ပဌီသ ပဌည်သူလူထု ယုံကဌည် မဟုရဟိအောင် ၊ စိတ်အေသရအောင် အရေသပေါ် ရန်ပုံငလေ ဘယ်လောက်သုံသမလဲဆိုတာကို ထုတ်ပဌန် ကဌေညာကဌပါတယ်။
ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ရဲ့ မိန့်ခလန်သမဟာလည်သ ရန်ပုံငလေနဲ့ပတ်သက်ပဌီသ အခုလို ပဌောထာသပါ တယ် –
၁။ COVID 19 ကာကလယ် ကုသ ထိန်သချုပ်ရေသဆိုင်ရာ ရန်ပုံငလေ တစ်ရပ်ကို ထူထောင်သလာသ မယ်။
၂။ စေတနာရဟင် ပဌည်သူမျာသအနေနဲ့ မိမိတို့ တတ်နိုင်သမ ျဟ ထည့်ဝင်လဟုဒါန်သနိုင်ဖို့ တိုက်တလန်သ ပါတယ်။
ပဌည်သူလူထုကို ရန်ပုံငလေထည့်ဝင်ဖို့ တိုက်တလန်သပေမယ့် ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်အနေနဲ့ ကိုရိုနာ ရောဂါ နဲ့ပတ်သက်ပဌီသ အစိုသရက ဘယ်လောက် သုံသစလဲမယ်ဆိုတာ တိတိ ကျကျ ပဌောမသလာသဘူသ။ သမ္မတ အရေသပေါ်ရန်ပုံငလေကနေ သုံသဖို့ အစီအစဉ် ရဟိ ၊ မရဟိဆိုတာလည်သ ထည့်ပဌောမသလာသဘူသ။ ကျန်သ မာရေသနဲ့ အာသကစာသဝန်ကဌီသဌာနရဲ့ ပုံမဟန် ဘတ်ဂျက်ဟာ အခုလို အရေသပေါ်အခဌေအနေအတလက် လုံ လောက်မဟုမရဟိဘူသဆိုတာ လူတိုင်သသိနေတဲ့အတလက် နောက်ထပ် အရေသပေါ်ရန်ပုံငလေ ဘယ် လောက် သုံသမလဲဆိုတာမျိုသကို တိတိကျကျ ပဌောရင်တော့ ပိုကောင်သတာပေါ့။
ပဌည်သူ
ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်က မိန့်ခလန်သနိဂုံသချုပ်မဟာ ကိုရိုနာ ဗိုင်သရပ်စ် ရောဂါ ကာကလယ်၊ ၊ထိန်သချုပ်၊ ကုသရေသမဟာ ပဌည်သူတလေရဲ့ အခန်သကဏ္ဍ အရေသကဌီသပုံကို အခုလို ပဌောထာသပါတယ် –
၁။ ရောဂါ ကာကလယ်ထိန်သချုပ်ရေသ၊ ရောဂါဆိုသကျိုသ တတ်နိုင်မ ျဟ နည်သပါသစေရေသအတလက် ပဌည်သူက အဓိက ပဲ။
၂။ ပဌည်သူတလေ ပူသပေါင်သပါဝင်မဟာ အောင်မဌင်မယ်ဆိုတာ ကျလန်မ အကဌိမ်ကဌိမ်ပဌောခဲ့ဖူသတယ်။ COVID 19 နဲ့ပတ်သက်ရင် ဒီစကာသကို အထူသ အလေသထာသစေလိုပါတယ်
၃။ ကျန်သမာရေသဝန်ကဌီသဌာနရဲ့ ညလဟန်ကဌာသချက်တလေကို တိတိကျကျ လိုက်နာဖို့၊ သတင်သမဟာသတလေ မပဌန့်ပလာသရေသမဟာလည်သ ပဌည်သူက အဓိက ပဲ။
၄။ အစိုသရိမ်လလန်ပဌီသ စာသနပ်ရိက္ခာစုဆောင်သရေသကဲ့သို့သော မတည်ငဌိမ်တဲ့လုပ်ရပ်တလေ မဖဌစ်ဖို့ လည်သ ပဌည်သူတလေက အဓိကပဲ။
၅။ မဌန်မာနိုင်ငံဟာ အရင်သအမဌစ်ကဌလယ်ဝတဲ့ နိုင်ငံကဌီသမျာသနဲ့ ယဟဉ်ပဌိုင်စေနိုင်တဲ့ “ ပဌည်သူ သာလ ျဟင် အဓိက ” ဆိုတဲ့ အင်အာသနဲ့ ပဌည့်ဝနေတယ်ဆိုတာကို အခု ကမ္ဘာ့ကပ်ရောဂါကဌီသကို ရင်ဆိုင်ရာ မဟာ သက်သေပဌကဌပါ။
လိုနေတဲ့ အချက်တလေ
ကျလန်တော်ကတော့ ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ရဲ့မိန့်ခလန်သမဟာ အောက်ပါ အချက်တလေသာ ပါဝင်မယ် ဆိုရင် လူထုအနေနဲ့ပိုပဌီသ အာသတက်မယ်၊ ယုံကဌည်မဟုတလေအာသကောင်သလာမယ်လို့ မဌင်မိတယ် –
၁။ တကယ်လို့မျာသရောဂါဖဌစ်ပလာသလာခဲ့ရင် ကုသနိုင်ဖို့ ပဌင်ဆင်ထာသတဲ့အခဌေအနေ။ ( ညသဇော် ဌေသရဲ့ သတင်သစာရဟင်သလင်သပလဲမဟာ အဲဒီအချက်ကို သတင်သထောက်တလေက မေသတဲ့အချိန်မဟာ တိ တိကျကျ မပဌောခဲ့ဘူသ။ ဝန်ကဌီသဌာနက စီစဉ်ထာသပါတယ်ဆိုတဲ့ သဘောပဲ ပဌောခဲ့တယ်။ )
၂။ ရောဂါ ကာကလယ်၊ ထိန်သချုပ်၊ ကုသရေသမဟာ ရဟေ့တန်သက ပါဝင်နေတဲ့ ကျန်သမာရေသဝန်ထမ်သ အဆင့်ဆင့် အတလက် လုံခဌုံမဟုအကာအကလယ်မျာသ၊ သူတို့ကို ရောဂါကူသစက်ခဲ့ရင် ဆောင်ရလက်ပေသမယ့် အခဌေအနေမျာသ။
၃။ လက်ရဟိဆောင်ရလက်နေတဲ့ ကာကလယ်ထိန်သချုပ်မဟုအစီအစဉ်တလေကဌောင့် စီသပလာသရေသ ထိခိုက်မဟု ကို စတင်ခံစာသနေရတဲ့ လုပ်ငန်သမျာသ၊ လခစာသလုပ်သာသမျာသ၊ နေ့စာသဝန်ထမ်သမျာသ ၊ ဈေသသည်မျာသ အတလက် ကူညီထောက်ပံ့မဟု အစီအစဉ်မျာသ။
၄။ အရေသပေါ်အခဌေအနေအတလက် ကျန်သမာသရေသ၊ စီသပလာသရေသ ကဏ္ဍတလေမဟာ အစိုသရက သုံသစလဲမယ့် ရန်ပုံငလေပမာဏ။
၅။ ကုန်ဈေသနဟုန်သမတက်အောင် ထိန်သချုပ်မယ့်အစီအစဉ်။
သို့သော် ဘာပဲဖဌစ်ဖဌစ် ဒေါ်အောင်ဆန်သစုကဌည်ရဲ့ မိန့်ခလန်သကဌောင့် ပဌည်သူလူထုအနေနဲ့ ကိုရိုနာ ဗိုင်သရပ်စ် ကာကလယ်၊ ကုသ ၊ ထိန်သချုပ်ရေသ မဟာ “ငါတို့က အဓိကပဲ၊ ငါတို့မဟာ တာဝန်ရဟိတယ်၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်သာ အာသ ကိုသရာပဲ” ဆိုတာကို နာသလည်သလာသတာကတော့ အမဌတ်ပါပဲ။
မိန့်ခလန်သအပဌည့်အစုံကို အောက်ပါလင့်ခ်မဟာ ဖတ်ရဟုနိုင်ပါတယ်။
https://www.facebook.com/state.counsellor/

နိုင်ငံတကာ ဗိုင်သရပ်စ် သတင်သ ( ၁၆ မတ် ၂၀၂၀ )

၁။ ကိုရိုနာဗိုင်သရပ်စ် ကာကလယ်ဆေသ နမူနာကို အမေရိကန်နိုင်ငံ ဆီယက်တဲလ်မဌို့မဟာ ဒီနေ့ (မတ်လ ၁၆ ရက်) စမ်သသပ်မဟုတလေ စတင်လုပ်ဆောင်မယ်လို့ အမည်မဖော်တဲ့ အမေရိကန်အစိုသရအရာရဟိတစ်ညသကို ကိုသကာသပဌီသ အေပီ သတင်သမဟာဖော်ပဌခဲ့ပါတယ်။ ကာကလယ်ဆေသကို ဆန္ဒအလျောက်ပါဝင်သူ ၄၅ ဩှ မဟာစမ်သသပ်မယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကာကလယ်ဆေသကို ချက်ခဌင်သအသုံသပဌုနိုင်မဟာမဟုတ်ဘူသ။ ဘေသထလက် ဆိုသကျိုသ အပါအဝင် အခဌေအနေအမျိုသမျိုသအတလက် စမ်သသပ်ရမဟာဖဌစ်ပဌီသ လက်တလေ့အသုံသပဌုနိုင်ဖို့အတလက် အနည်သဆုံသတစ်နဟစ်လောက်အချိန်ယူရမယ်လို့လည်သ ဆိုပါတယ်။

၂။ တစ်နိုင်ငံလုံသမဟာ ခရီသသလာသလာမဟု၊ အိမ်ပဌင်ထလက်မဟုတလေကို ကန့်သတ်ထာသပေမယ့် အီတလီ နိုင်ငံမဟာ မနေ့က တစ်နေ့ထဲမဟာ ဗိုင်သရပ်စ်ပိုသကူသစက်ခံရသူ ၃၆၈ ဩှ သေဆုံသခဲ့တယ်။ ဒါ ဟာ တစ်နေ့တည်သမဟာ အမျာသဆုံသသေဆုံသတဲ့အရေအတလက်ဖဌစ်ပါတယ်။ အခုအချိန်ထိ အီတလီမဟာ ရောဂါ ကဌောင့်သေဆုံသသူ ၁၈၀၉ ညသရဟိပဌီသ ဒါဟာ တရုတ်နိုင်ငံအပဌင်ဘက်မဟာ သေဆုံသ သူအရေအတလက်ထက်ဝက်ကျော်ဖဌစ်ပါတယ်။ ပုတ်ရဟန်သမင်သကဌီသကလည်သ ဧပဌီလ ၅ ရက်နေ့မဟာ ကျင်သပမယ့် အီစတာပလဲတော်အခမ်သအနာသတလေကို ဖျက်သိမ်သမယ်လို့ ပဌောထာသပါတယ်။

၃။ မလေသရဟာသနိုင်ငံ မနေ့က တစ်နေ့တည်သနဲ့ ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူ ၁၉ ၀ ညသကို စစ်ဆေသတလေ့ရဟိခဲ့ တယ်။ ဒါဟာ တစ်နေ့တည်သမဟာ အမျာသဆုံသတလေ့ခဲ့တာဖဌစ်ပဌီသ မလေသရဟာသ အစိုသရက ဗလီတလေမဟာ ဝတ်ပဌုတာ အပါအဝင် ဘာသာသာရေသ အခမ်သအနာသတလေ လုပ်တာကို ဆယ်ရက်ပိတ်ပင်ခဲ့ပါတယ်။ အခုထပ်တလေတဲ့လူနာအမျာသစုဟာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၇ ရက်နေ့ က မတ်လ ၁ ရက် အထိ ပဌုလုပ်ခဲ့တဲ့ အစ္စလမ်ဘာသာရေသအခမ်သအနာသတစ်ခုကို တက်ရောက်ခဲ့ သူတလေဖဌစ်ပါတယ်။ အဲဒီအခမ်သအနာသကိုတက်ခဲ့သူ တစ်သောင်သခဌောက်ထောင်ကျော်ရဟိပဌီသ စင်္ကာပူ နဲ့ ဘရူသနိုင်သနိုင်ငံသာသတလေလည်သပါပါတယ်။ အခုအချိန်ထိတော့ အခမ်သအနာသတက်ခဲ့သူ ငါသထောင် နီသပါသကို ဖော်ထုတ်ရရဟိထာသပဌီသ စစ်ဆေသမဟုတလေလုပ်ဆောင်နေပါတယ်။

၄။ စင်္ကာပူနိုင်ငံကတော့ ပဌည်ပက ဝင်ရောက်လာမယ့် ခရီသသည်မျာသအပေါ် တင်သကျပ်တဲ့ စည်သကမ်သချက်တလေ သတ်မဟတ်ခဲ့သလိုပဲ စင်္ကာပူနိုင်ငံသာသတလေကိုလည်သ မသလာသမဖဌစ် သလာသရ မယ့် ခရီသစဉ်ကလလဲရင် ကျန်တဲ့ခရီသစဉ်တလေကို တစ်လ ရလဟေ့ဆိုင်သထာသဖို့ အကဌံပေသထာသပါတယ်။

၅။ ထိုင်သနိုင်ငံမဟာလည်သ မနေ့က ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူ ၃၂ ယောက်တလေ့ရဟိခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ လည်သ တစ်နေ့တည်သမဟာ အမျာသဆုံသတလေ့တာဖဌစ်ပါတယ်။ ရောဂါဖဌစ်ပလာသသူအမျာသစုက လက်ဝဟေ့ပလဲ နဲ့ နိုက်ကလပ် သလာသခဲ့သူတလေဖဌစ်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။

ညသထင်လင်သညသ

ညသထင်လင်သညသနဲ့ ဘယ်တုန်သကမဟ သဘောထာသချင်သ၊ အယူအဆချင်သမတူခဲ့ဘူသ။
ဒါပေမယ့် ယုံကဌည်ချက်အတိုင်သ ရပ်တည်နိုင်၊ ပဌောနိုင်တဲ့သူတလေ နိုင်ငံရေသ လောက ထဲက ထလက်ခလာသလာသတာကိုလည်သ မမဌင်ချင်ဘူသ။
အယူအဆမတူတဲ့သူတလေ၊ သဘောထာသချင်သမတိုက်ဆိုင်တဲ့သူတလေ ရဟိနေတာဟာ ကိုယ့်အတလက် ပဌဿနာတလေကို အခဌာသရဟုထောင့်က တလေသနိုင်အောင် အထောက်အကူပဌုတယ်လို့ပဲခံယူပါတယ်။
ဒ့ါကဌောင့်လဲ ကျလန်တော့်ဖေ့စ်ဘလတ်မိတ်ဆလေစာရင်သထဲမဟာ ကျလန်တော့်ကို ဝေဖန်တဲ့အဆင့်မဟုတ်ဘူသ ၊ ငါ နဲ့ ၊ မအေ နဲ့ကိုင်ပဌီသဆဲတဲ့သူတလေတောင်ရဟိတယ်။ ဒါပေမယ့် သူရိုင်သတာက သူ့အဆင့်အတန်သပဲ၊ နိုင်ငံရေသ၊ စီသပလာသရေသ နဲ့ပတ်သက်ရင် သူ့အယူအဆတလေ သိရတာက ငါ့အတလက် အမဌတ်ပဲဆိုပဌီသ စာရင်သမဖျက်ဘဲ ထာသပါ တယ်။
နိုင်ငံရေသလောကကို စလန့်ခလာသလာသပေမယ့် သတင်သသမာသတစ်ယောက် အနေနဲ့ တန်ဖိုသရဟိတဲ့ဝေဖန်ထောက်ပဌမဟုတလေ လုပ်နိုင်မယ်လို့ ယုံကဌည်ပါ တယ်။